Şok Diyet Tehlikeli
Hızlı kilo vermek sağlığı tehdit ediyor. Şok diyetler vücudumuzu balon gibi önce söndürüyor sonra şişmesine zemin hazırlıyor.
Kışın hareketsizlik nedeniyle alınan kiloları hızla verme telaşıyla yeninden karşı karşıyayız. Bu endişeli ruh hali, uydurma şok diyetlerin tam da içinde bulunduğumuz dönemde mantar gibi artmasına neden oluyor. Toplum olarak her zaman bahane bulup zayıflama sektörünü hareketlendirip, yeni şok diyet yaratılmasına zemin hazırlıyoruz. Fazla kilolarımızdan kurtulmak için düşük ağırlıklı, tek besine dayalı şok diyetlere yöneliyoruz. Çünkü çok yiyor, az yakıyor, fazla enerji depoluyoruz. Ancak burada önemli olan, herkesin birbirinden farklı yapı, kilo, boy ve genetik mirasa sahip olduğunun unutulmaması.
“Şok diyetler vücudumuzu balon gibi önce söndürüp, sonra hızla şişmesine zemin hazırlıyor. Bu tür diyetleri uygulamaya başladığınızda önce hızlı kilo verirsiniz, ama bu kısa sürer.” diyen Diyetisyen Nil Şahin Gürhan, bu diyetlerin çok düşük kalorili olduğuna dikkat çekiyor. Vücudumuz bu düşük kaloriye adapte olduğunda harcadığı enerji azaltarak tepki veriyor ve kilo verme duruyor yani metabolizma yavaşlıyor. Bununla birlikte yetersiz vitamin ve mineral alımına bağlı olarak beslenme yetersizlikleri oluşuyor. Gürhan, “Yavaşlayan bir metabolizmayı hızlandırmak o kadar kolay da değil. Bu nedenle bu tür diyetleri yapanların metabolizmaları kolay kolay eski hallerini almaz. Vücutlarındaki besinlerin yetersizliğini düzeltmek ise zaman ister. Vücut yapıları normal insanlara göre daha yumuşak ve sarkık olur.” diyor.
Şok Diyetlerin Zararları
Şok diyetler tepeden tırnağa olumsuz etkileriyle sağlığımızı tehdit ediyor. Diyetisyen Nil Şahin Gürhan, vücudumuzda yer alan sistemlere göre verebilecekleri zararları şu şekilde özetliyor;
Sinir Sistemi: Halüsinasyon, depresyon, unutkanlık.
Solunum Sistemi: Apne (kısa süre solunum durması), solunum güçlüğü.
Sindirim Sistemi: Yutma güçlükleri, iştahsızlık, ishal, kabızlık, sindirim sistemi ağrıları.
Dolaşım Sistemi: Dolaşım bozuklukları, düşük tansiyon, postüre bağlı hipo-tansiyon (duruşa göre tansiyon düşüklüğü), ani kalp krizi.
Endokrin Sistem: Hormonal bozukluklar, kan şekerinde düşüklük.
Beslenme Yetersizlikleri: Saç dökülmesi, deride kuruma ve çatlaklar, deride pullanma, soluk ten rengi, anemi.
Yo-Yo Döngüsüne Girmeyin
Vücutta bulunan depoların hızla yıkılması kan, kolesterol ve trigliserit değerlerini yükseltebiliyor ve ileride şeker hastası ve kalp hastası olma riskini arttırıyor. Sürekli uygulanan şok diyetler genellikle kısa sürede hızlı kilo vermeyi sağlıyor. İstenen kiloya ulaşıldıktan sonra diyet bırakılıyor. Diyet bırakılınca mahrum bırakılan yiyecekler abartılı ve dengesiz bir şekilde tüketiliyor ve vücuda besinlerle alınan enerji birden artıyor. Harcanan enerjiden daha fazla enerji alınması sonucunda, yavaşlayan metabolizmanın da etkisiyle verilen kilolar hızla ve fazlasıyla geri alınıyor. Verdiği kiloların geri gelmesiyle canı sıkılan kişi tekrar diyet yapmaya başlıyor. İşte bu içinden çıkılması çok zor olan döngü, Yo-Yo döngüsü olarak adlandırılıyor. Bu döngüye takılmak sadece sağlığınızı değil, moralinizi de bozuyor. Bu durumdan kurtulmanın en sağlıklı yolu; gerçekçi yaklaşmak ve mucize vadeden şok diyetlerden uzak durarak sağlıklı beslenmeyi yaşam biçimi haline getirmek.
Şok Diyet Yerine Metabolizmayı Hızlandırmak
Diyetisyen Nil Şahin Gürhan, diyete başlarken doğru soruyu sorup, doğru yanıtı vermenin ve o doğrultuda beslenmenin önemini vurguluyor. Örneğin “Şok diyet yerine metabolizmayı harekete geçirmek için neler yapmak gerekir?” kendimize soracağımız doğru bir soru.
- Renklere, şekillere, isimlere ve inanılması güç vaatlere aldanmayın. Kilo vermek isterken sağlığınızı kaybetmemek için ayaklarınızı yere sağlam basın ve gerçekçi olun.
- Kilo vermenin ve verilen kilonun korunmasının ciddi ve önemli bir iş olduğunu unutmayın. Fazla kilo ciddi bir problemdir ve şok diyetler gibi 2-3 günlük bir kandırmacayla asla çözülemeyeceğini kabul edin.
- Yiyecekleri gruplandırın. Grupların hangi yiyecekleri içerdiğini öğrenin. Bunun için Besin Grupları yazımıza göz atabilirsiniz.
- Sabırlı olun, acele etmeyin. Amacınız yağdan kaybetmek ve başarınızın uzun süre korunabilmesi olmalı.
Diyetisyen Nil Şahin Gürhan
Elele Dergisi / 01.07.2014